De wens om iemand anders te worden

Officieel is de roman Blauwe maandagen (1994) het debuut van schrijver Arnon Grunberg (1971), maar niet alle literatuurwetenschappers zijn het daar mee eens. Met deze roman maakte de jonge schrijver wel zijn entree tot de letteren, maar hij schreef al jaren voor zijn debuut verschillende verhalen en brieven die nooit zijn gepubliceerd. Na de dood van Grunbergs moeder besloot uitgever Vic van de Reijt in de archieven van Grunberg te duiken en de beste onbekende teksten te bundelen in een boek. De teksten gaan in het bijzonder over de periode voor het uitbrengen van Grunbergs succesvolle roman Blauwe maandagen. Het sorteren en uitzoeken van de verschillende teksten was een hele klus en Grunberg bewaarde soms zelfs verschillende versies van één tekst. De vraag is natuurlijk of men uit deze selectie van teksten kan zien of Grunberg toen al zijn eigen stijl had gevonden of dat hij daarmee nog worstelde.

De uitgever vond tijdens het zoeken ook een ongepubliceerde roman van Grunberg. Woord dat God schuimbekkend afwees vormt de opening van de bundel en is een fijne leeservaring voor de fans van Grunberg. Het is geschreven in de vorm van een raamvertelling en was een inspiratiebron voor Grunbergs succesvolle debuut Blauwe maandagen. In de korte roman zit een zekere droefheid die fans herkennen uit het latere werk van de schrijver. Bovendien werkt Grunberg al met zijn bekende thematiek: de overdracht van oorlogstrauma’s op naoorlogse generaties. Hij heeft deze zware kost afgewisseld met humor, ironie en een speels taalgebruik.

“Ik had weleens dromen waarin mijn vader verscheen en mij uitlegde dat het slecht afliep met mensen die geen maat konden houden. Ging daar niet de hele geschiedenis over? (..) Maar dat soort schuldgevoelens lieten zich makkelijk wegwerken met een fles wijn en desnoods nog wat tequila”.

De teksten die in de bundel na de roman volgen, verschillen veel in kwaliteit. Sommige verhalen uit het boek zijn enigszins vormloos, brengen de lezer flink in verwarring of zijn niet interessant genoeg. Daarentegen zijn andere teksten bijzonder goed uitgewerkt, zoals de brieven die Grunberg naar verschillende vrouwen schreef. Deze vormen een van de betere delen van de verzameling. Het is jammer dat de lezer pas nu met deze bijzondere en interessante brieven kennis maakt.

De selectie van teksten geeft een interessant beeld van het verleden van Grunberg. Iedere tekst gaat over zelfreflectie, de vraag hoe je in het leven staat en hoeveel invloed dit beeld van jezelf op je omgeving heeft. Terugkerende symbolen en onderwerpen, zoals de angst voor muizen of het worstelen met vriendschappen, geven stof tot nadenken. Wat zeggen die tekstelementen over de schrijver? Daarnaast wordt het in deze bundel ook duidelijk dat Grunberg vanaf het begin van zijn carrière als schrijver al speelt met de relatie tussen fictie en non-fictie. Enerzijds voelen de geselecteerde teksten als eerlijk en open, anderzijds speelt Grunberg zo vaak met taal dat je al snel op het verkeerde been wordt gezet.

“Ik weet weinig van dingen waar het werkelijk om gaat. Veel tijd besteed ik aan vluchtwegen”.

De vraag of Grunberg vanaf het begin van zijn schrijverscarrière al een eigen stijl had ontwikkeld, is met een ja te beantwoorden. Sommige verhalen in de bundel hebben te weinig vorm en zijn soms lastig te volgen, maar Grunberg heeft vanaf het begin al een scherp oog voor de menselijke aard. Zijn personages zijn mensen die allemaal worstelen met een tekort of een bepaalde angst. Met een scherpe blik en dwingende pen houdt Grunberg de lezer bij zich. De dagen van Leopold Mangelmann. Een keuze uit de archieven van Arnon Grunberg (2017) is dus een interessante collectie teksten voor de fans van Grunberg, maar voor beginnende lezers van de schrijver is het aan te raden om met een van de romans te starten.

Met dank aan Hebban voor dit recensie-exemplaar!

Boekgegevens
Titel:  De dagen van Leopold Mangelmann
Auteur: Arnon Grunberg
Uitgeverij: Nijgh & Van Ditmar
463 pagina’s
ISBN:  9789038800653

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s